Xe cuối cùng vẫn đẹp.
Khách vẫn nhận xe đúng giờ.
Nhìn kết quả, cả ca có vẻ ổn.
Nhưng nếu gần như lần nào cũng phải có bạn nhảy vào sửa phần khó nhất, chuyện đáng nhìn không phải là bạn cứu được bao nhiêu ca.
Mà là:
Người khác có đang làm tốt hơn nhờ cách mình hướng dẫn không, hay xưởng vẫn chạy được vì mình liên tục đứng ra cứu?
Một người có thể rất giỏi nghề, được đồng nghiệp tin và thường xuyên xử lý những ca khó. Đó là giá trị thật.
Nhưng nếu kết quả tốt vẫn chủ yếu đến từ chính tay bạn, giúp cả nhóm làm tốt hơn mà không cần mình tự nhảy vào nhiều như trước.
Xe đẹp chưa nói hết #
Một người khác làm phần đầu.
Bạn xem lại.
Chỗ khó thì tự sửa.
Gần giờ giao, bạn rà thêm một lần nữa.
Xe ra đẹp.
Nhưng hôm sau gặp đúng loại việc đó, người kia vẫn gọi bạn sang từ đầu.
Nếu chuyện này lặp lại, chất lượng cuối cùng đang nói nhiều về tay nghề của bạn hơn là khả năng giúp người khác làm tốt hơn.
| Sau khi bạn góp ý | Nên nhìn thế nào |
|---|---|
| Người kia tự sửa được, lần sau cần bạn ít hơn | Cách bạn hướng dẫn đang giúp họ đứng hơn |
| Bạn vẫn phải tự làm lại phần chính | Kết quả vẫn phụ thuộc nhiều vào bạn |
Một ca thành công chưa cần dẫn tới kết luận lớn.
Quan trọng là nhìn xem phần tốt lên nằm ở đâu.
Lần sau mới đáng chú ý #
Khi bạn đang đứng cạnh, một người có thể làm đúng.
Nhưng lần sau mới cho thấy nhiều hơn.
Cùng một loại việc.
Không cần nhắc lại từ đầu.
Người đó tự nhận ra chỗ cần kiểm tra.
Có lỗi thì sửa sớm hơn.
Ít phải gọi bạn hơn.
Nếu chuyện này lặp lại, xưởng bắt đầu bớt phụ thuộc vào một người giỏi nhất.
Còn nếu mỗi lần đều quay lại cùng một vòng:
- gọi bạn;
- chờ bạn;
- nghe lại hướng dẫn;
- rồi cuối cùng vẫn cần bạn hoàn thiện;
thì việc “mọi người rất tin mình” có thể đang đi cùng một thực tế khác:
mọi người vẫn đang phụ thuộc nhiều vào mình.
Được hỏi nhiều chưa đủ #
Người xử lý ca khó tốt thường được gọi nhiều.
Người nhìn lỗi nhanh thường được nhờ xem.
Người làm lâu hơn thường được người mới hỏi.
Những chuyện đó cho thấy bạn có giá trị trong xưởng.
Nhưng chúng chưa nói được giá trị đó chủ yếu đến từ:
- tay nghề trực tiếp của bạn;
- hay việc người khác dần làm tốt hơn nhờ cách bạn hướng dẫn.
Hai hướng này đều có thể đáng đi.
Nếu phần mạnh nhất của bạn vẫn là tự xử lý những việc khó, làm sâu hơn ở phần nghề trực tiếp hoàn toàn có thể là lựa chọn tốt.
Không cần biến mọi sự tin tưởng thành lý do để lên quản lý.
Người khác có tự sửa được không? #
Đây là tín hiệu đáng giữ lại.
Bạn chỉ ra chỗ chưa đạt.
Người kia hiểu.
Tự sửa.
Lần sau gặp tình huống tương tự, họ xử lý tốt hơn.
Càng ít phải lặp lại cùng một hướng dẫn, tín hiệu càng rõ.
Không phải vì như vậy đã chứng minh bạn là một người quản lý tốt.
Mà vì một việc bạn làm hôm nay đã giúp người khác bớt cần bạn ở lần sau.
Khi chuyện đó lặp lại qua nhiều ca, giá trị bạn tạo ra bắt đầu vượt khỏi số việc chính tay mình có thể làm.
Có lỗi mà ai cũng mắc #
Không phải lần nào người khác làm chưa tốt cũng là vấn đề của người hướng dẫn.
Có những lỗi đi qua nhiều người.
Cùng một điểm bàn giao bị bỏ sót.
Cùng một bước kiểm tra không rõ ai chịu trách nhiệm.
Cùng một thiết bị thiếu đúng lúc đông xe.
Cùng một giờ giao khiến ai cũng phải chạy nhanh hơn bình thường.
Nếu một lỗi lặp qua nhiều người và nhiều ca, rất dễ kể lại thành:
“Người đứng ra hướng dẫn chưa đủ tốt.”
Trong khi vấn đề có thể nằm ở cách xưởng đang vận hành.
Lúc đó nên nhìn lại quy trình, bàn giao, nguồn lực hoặc khối lượng công việc trước khi lấy kết quả đó để đánh giá một cá nhân.
Khi phải cứu liên tục #
Có khác biệt lớn giữa:
“Mình luôn có mặt khi nhóm cần.”
và:
“Nếu mình không nhảy vào thì việc thường không xong.”
Câu đầu có thể là một điểm mạnh.
Câu sau cho thấy cả nhóm còn phụ thuộc nhiều vào một người.
| Điều đang lặp | Điều nên hiểu |
|---|---|
| Người khác tự sửa tốt hơn và lần sau cần bạn ít hơn | Kết quả đang bớt phụ thuộc vào bạn |
| Xe vẫn đẹp nhưng lần nào bạn cũng phải cứu | Chưa chứng minh được khả năng tạo kết quả qua người khác |
| Nhiều người cùng vướng ở một chỗ | Nên xem lại vấn đề của xưởng trước |
Đừng chỉ nhìn chiếc xe cuối cùng có đẹp hay không.
Hãy nhìn cả cách mọi người đi tới kết quả đó.
Một ca thuận lợi dễ đánh lừa #
Hôm đó ít xe.
Người được giao vốn đã khá chắc.
Bạn có thời gian đứng cạnh.
Phần việc lại quen.
Ca đó chạy rất mượt.
Tốt, nhưng chưa chắc đại diện cho ngày làm bình thường.
Muốn biết cách mình giao và xem việc có thật sự giúp người khác đứng hơn không, nên nhìn cả lúc:
- mình vẫn còn xe riêng phải làm;
- xưởng có lượng việc bình thường;
- người kia gặp một lỗi nhỏ giữa chừng;
- mình không thể đứng cạnh từ đầu tới cuối.
Không cần cố tạo một bài kiểm tra.
Chỉ cần đừng lấy một ca quá thuận lợi để kết luận cho cả một hướng nghề.
Thử với một phần việc thật #
Nếu tín hiệu vẫn lẫn lộn, chọn một phần việc đủ thật nhưng không quá lớn.
Giao rõ.
Nói trước kết quả cần đạt.
Để người kia tự làm.
Xem lại.
Nếu chưa ổn, để họ tự sửa trước.
Sau đó chờ một lần tương tự.
Câu cần nhìn không phải:
“Họ có nghe mình không?”
Mà là:
“Lần sau họ có làm tốt hơn mà ít phải gọi mình hơn không?”
Nếu có, bạn đang có thứ đáng tin hơn lời khen hay cảm giác được mọi người tin tưởng.
Nếu chưa, cũng chưa cần kết luận rằng hướng này không phù hợp.
Có thể đơn giản là bạn chưa có đủ tình huống thật để biết.
Phần được có đủ lớn không? #
Giúp người khác làm tốt hơn có thể tạo ra giá trị rất lớn:
cả nhóm bớt phụ thuộc vào một người;
chất lượng ổn hơn qua nhiều ca;
ít phải cứu lỗi sát giờ giao;
bạn không phải tự tay làm mọi thứ.
Nhưng lợi ích đó phải thật sự xuất hiện và lặp lại.
Nếu phần dẫn người khiến bạn:
- bị ngắt việc liên tục;
- vẫn phải tự sửa lại;
- làm thêm giờ để kịp giao xe;
- chịu trách nhiệm nhưng không có quyền yêu cầu sửa;
thì phần việc mới có thể chưa tạo ra đủ giá trị để bù cho thứ bạn phải gánh thêm.
Được tin là một lợi thế.
Bị cả xưởng phụ thuộc lại là chuyện khác.
Khi nào mới nên nghĩ tới quản lý? #
| Điều đang xảy ra | Hướng nên đi tiếp |
|---|---|
| Mọi người hỏi nhiều nhưng kết quả vẫn chủ yếu dựa vào tay nghề của bạn | Nhìn tiếp giá trị từ công việc trực tiếp |
| Có vài lần giao việc tốt nhưng chưa biết có lặp lại không | Thử thêm trong việc thật trước |
| Người khác nhiều lần tự sửa tốt hơn và ít cần bạn cứu | Lúc này mới đáng mở câu hỏi về quản lý |
Nếu đã tới hàng cuối, câu hỏi mới thay đổi.
Không còn là:
“Mọi người có tin mình không?”
Mà là:
“Nếu người khác thật sự làm tốt hơn nhờ cách mình giao và xem việc, mình có nên nhận thêm trách nhiệm quản lý không?”
Đó là một quyết định khác.
Bài này không cần trả lời thay quyết định đó.
Khi tình huống khó tách #
Có những xưởng mà một người vừa phải tự giữ xe, vừa hướng dẫn người khác, vừa chạy sang cứu lỗi, trong khi quyền phân việc hoặc yêu cầu làm lại lại không rõ.
Nếu đang ở trường hợp đó, bạn có thể gửi DVN vài thông tin ngắn:
- Bạn thường được gọi sang ở loại việc nào?
- Sau khi góp ý, người kia có tự sửa được không?
- Lần sau họ có cần bạn ít hơn không?
- Phần nào cuối cùng bạn vẫn phải tự làm lại?
- Lỗi đó chỉ xảy ra với một người hay lặp qua nhiều người?
- Trong ca bình thường, bạn có quyền yêu cầu sửa hoặc giao lại việc tới đâu?
Mục tiêu là nhìn cho rõ một chuyện:
người khác có thực sự đứng hơn nhờ cách bạn làm việc, hay kết quả vẫn chủ yếu được giữ bằng việc bạn liên tục đứng ra cứu.
